Mở homestay năm 2026 cần giấy phép gì và nộp ở đâu
HostBooking · · 8 phút đọc
Mở homestay năm 2026 cần bốn việc: đăng ký hộ kinh doanh ở cấp xã, xin giấy chứng nhận an ninh trật tự ở công an cấp xã, đáp ứng yêu cầu phòng cháy chữa cháy, và đạt tiêu chuẩn tối thiểu của Nghị định 168/2017. Sau đó mới đón khách và thông báo lưu trú.
Homestay được pháp luật gọi là gì?
Luật Du lịch 2017 (số 09/2017/QH14) liệt kê tám loại cơ sở lưu trú du lịch ở Điều 48, trong đó có nhà ở có phòng cho khách du lịch thuê: đây là tên pháp lý của homestay. Điều 49 đặt ba điều kiện kinh doanh: có đăng ký kinh doanh; đáp ứng yêu cầu về an ninh trật tự, phòng cháy chữa cháy, bảo vệ môi trường, an toàn thực phẩm; và đạt điều kiện tối thiểu về cơ sở vật chất và dịch vụ.
Điều kiện tối thiểu được quy định ở Điều 27 Nghị định 168/2017/NĐ-CP (văn bản hướng dẫn Luật Du lịch, vẫn còn hiệu lực, đã được sửa một phần bởi Nghị định 142/2018 và 94/2021). Nói gọn: có điện chiếu sáng và nước sạch; có khu sinh hoạt chung, khu ở cho khách, bếp, phòng tắm và nhà vệ sinh; có giường, đệm, chăn, gối, khăn, thay bọc chăn gối khi đổi khách; người quản lý được bồi dưỡng nghiệp vụ du lịch.
Bốn bước theo thứ tự
- Đăng ký hộ kinh doanh (hoặc thành lập doanh nghiệp nếu bạn muốn) với ngành nghề dịch vụ lưu trú.
- Chuẩn bị phòng cháy chữa cháy: kiểm tra cơ sở có thuộc diện quản lý không, lập hồ sơ và trang bị phương tiện.
- Xin giấy chứng nhận đủ điều kiện về an ninh, trật tự ở công an.
- Báo với cơ quan du lịch cấp tỉnh và bắt đầu đón khách, nhớ thông báo lưu trú mỗi ngày.
1. Đăng ký hộ kinh doanh
Từ 01/7/2025, việc đăng ký hộ kinh doanh làm theo Nghị định 168/2025/NĐ-CP về đăng ký doanh nghiệp. Cấp huyện không còn, nên hồ sơ nộp cho cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi đặt homestay, trực tiếp hoặc qua mạng bằng tài khoản định danh điện tử (VNeID). Nghị định 296/2026/NĐ-CP (hiệu lực 23/7/2026) đã sửa một số quy định về nộp hồ sơ qua mạng, nên hãy xem hướng dẫn mới nhất trên cổng dịch vụ công trước khi nộp.
Thuế là chuyện riêng: từ 2026 hộ kinh doanh không còn thuế khoán và lệ phí môn bài, homestay doanh thu dưới 500 triệu đồng/năm không chịu thuế GTGT, TNCN. Chi tiết ở bài thuế hộ kinh doanh homestay 2026.
2. Phòng cháy chữa cháy
Khung pháp lý hiện hành là Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ 2024 (số 55/2024/QH15) và Nghị định 105/2025/NĐ-CP hướng dẫn luật này, cùng có hiệu lực từ 01/7/2025. Nghị định 105/2025 đã được sửa một số điều bởi Nghị định 347/2026/NĐ-CP (hiệu lực 15/9/2026).
Theo Phụ lục I Nghị định 105/2025, khách sạn, nhà nghỉ, cơ sở dịch vụ lưu trú khác cao từ 2 tầng trở lên hoặc có tổng diện tích sàn từ 50 m² trở lên thuộc danh mục cơ sở quản lý về PCCC. Phần lớn homestay rơi vào diện này. Khi đó bạn cần nội quy, biển báo, bình chữa cháy, đèn sự cố và lối thoát nạn thông thoáng, hồ sơ theo dõi PCCC và phương án chữa cháy của cơ sở. Hỏi công an cấp xã về mẫu hồ sơ đang dùng; giấy tờ PCCC cũng là một phần của hồ sơ xin giấy an ninh trật tự ở bước sau.
3. Giấy chứng nhận đủ điều kiện về an ninh, trật tự
Kinh doanh dịch vụ lưu trú là ngành nghề có điều kiện về an ninh trật tự theo Nghị định 96/2016/NĐ-CP, đã sửa bởi Nghị định 56/2023/NĐ-CP và mới nhất là Nghị định 58/2026/NĐ-CP (ban hành 13/02/2026, hiệu lực 15/3/2026). Theo Nghị định 58/2026, cơ sở lưu trú từ 29 phòng trở xuống nộp hồ sơ ở công an cấp xã; cơ sở từ 30 phòng trở lên, cơ sở có yếu tố nước ngoài vẫn do phòng cảnh sát quản lý hành chính của công an tỉnh giải quyết. Hồ sơ được nộp bản điện tử, và một số giấy tờ như lý lịch tư pháp không phải nộp khi cơ quan đã tra được qua cơ sở dữ liệu.
Đón khách khi chưa có giấy này có thể bị phạt 10–20 triệu đồng (mức với cá nhân, theo thông tin của công an TP Cần Thơ về các nghị định xử phạt hiện hành). Người đứng tên chịu trách nhiệm an ninh trật tự cũng phải đủ điều kiện, ví dụ không đang chấp hành án.
4. Báo với cơ quan du lịch và bắt đầu hoạt động
Cơ quan chuyên môn về du lịch cấp tỉnh (Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch hoặc Sở Du lịch, tuỳ tỉnh sau sáp nhập) quản lý cơ sở lưu trú. Nhiều tỉnh yêu cầu gửi thông báo trước khi đi vào hoạt động; ví dụ Lào Cai hướng dẫn gửi chậm nhất 15 ngày trước khi mở. Luật Du lịch (Điều 53) cũng buộc bạn báo bằng văn bản khi đổi tên, quy mô, địa chỉ hoặc người đại diện, và niêm yết giá, nội quy ở cơ sở. Cần nội quy? Dùng mẫu nội quy homestay.
Từ ngày có khách đầu tiên, mỗi khách ở qua đêm phải được thông báo lưu trú với công an trước 23 giờ: xem khai báo lưu trú cho homestay.
Sau sáp nhập tỉnh 2025: nộp ở đâu?
| Việc | Văn bản chính | Nơi nộp / hỏi |
|---|---|---|
| Đăng ký hộ kinh doanh | Nghị định 168/2025/NĐ-CP | Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã, hoặc qua mạng |
| PCCC | Luật 55/2024/QH15, Nghị định 105/2025/NĐ-CP | Công an cấp xã / cảnh sát PCCC tỉnh |
| Giấy an ninh trật tự (≤ 29 phòng) | Nghị định 96/2016, sửa bởi 56/2023 và 58/2026 | Công an cấp xã |
| Tiêu chuẩn tối thiểu, thông báo hoạt động | Luật Du lịch 2017, Nghị định 168/2017 | Sở phụ trách du lịch của tỉnh |
| Thông báo lưu trú | Luật Cư trú và văn bản hướng dẫn | Công an cấp xã, VNeID, cổng dịch vụ công |
Từ 01/7/2025 cả nước còn 34 tỉnh, thành và không còn cấp huyện. Những việc trước đây làm ở phòng tài chính – kế hoạch hay công an huyện nay chuyển về cấp xã hoặc cấp tỉnh. Địa chỉ trên giấy tờ cũ có thể đã đổi tên phường, xã; khi nộp hồ sơ mới hãy dùng địa giới hiện tại.
Quy định thay đổi nhanh, và mỗi địa phương có thể hướng dẫn khác nhau. Bài này tổng hợp các văn bản đã kiểm tra tới ngày 02/11/2026 và chỉ để tham khảo. Trước khi nộp, hãy hỏi UBND và công an cấp xã nơi đặt homestay.
Những lỗi hay gặp
- Đón khách trước khi có giấy an ninh trật tự, vì nghĩ hộ kinh doanh là đủ.
- Bỏ qua PCCC vì nhà chỉ có vài phòng, trong khi ngưỡng là 2 tầng hoặc 50 m² sàn.
- Đăng quảng cáo “3 sao”, “resort” khi chưa được xếp hạng: Luật Du lịch chỉ cho dùng chữ “sao” khi đã được công nhận hạng.
- Không niêm yết giá và nội quy tại cơ sở.
- Quên thông báo lưu trú cho khách đặt qua OTA vì đơn không đi qua tay mình.
Giấy tờ xong rồi, vận hành thế nào cho gọn?
HostBooking giúp phần việc sau khi có giấy phép: quét CCCD gắn chip để lấy thông tin khách và xuất file danh sách lưu trú theo cột mẫu CT14, sổ doanh thu S1a/S2a cho hộ kinh doanh, lịch phòng và cọc QR. Phần mềm không thu phần trăm mỗi đơn và có gói Miễn phí. Xem các tính năng hoặc tạo tài khoản.
Câu hỏi thường gặp
Homestay vài phòng có cần giấy chứng nhận an ninh trật tự không?
Có. Kinh doanh dịch vụ lưu trú là ngành nghề có điều kiện về an ninh trật tự theo Nghị định 96/2016/NĐ-CP, không phân biệt số phòng. Từ 15/3/2026, cơ sở từ 29 phòng trở xuống nộp hồ sơ ở công an cấp xã.
Homestay có phải làm PCCC không?
Theo Phụ lục I Nghị định 105/2025/NĐ-CP, cơ sở lưu trú cao từ 2 tầng hoặc có tổng diện tích sàn từ 50 m² trở lên thuộc diện quản lý về PCCC. Đa số homestay thuộc diện này, nên cần hồ sơ, nội quy và phương tiện chữa cháy.
Đăng ký hộ kinh doanh homestay nộp ở đâu sau khi bỏ cấp huyện?
Từ 01/7/2025, nộp cho cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi đặt homestay theo Nghị định 168/2025/NĐ-CP, trực tiếp hoặc qua mạng bằng tài khoản định danh điện tử.
Có bắt buộc xếp hạng sao cho homestay không?
Không. Nhưng chưa được công nhận hạng thì không được dùng chữ “sao” hoặc hình ngôi sao để quảng cáo, theo Điều 53 Luật Du lịch 2017.
Người nước ngoài có đứng tên hộ kinh doanh homestay được không?
Hộ kinh doanh dành cho cá nhân, thành viên hộ gia đình là công dân Việt Nam. Người nước ngoài thường phải lập doanh nghiệp có vốn nước ngoài; khi đó giấy an ninh trật tự do công an tỉnh giải quyết. Nên hỏi luật sư trước.